Bedreiging Is Nog Geen Vrije Meningsuiting En Vrije Meningsuiting Is Nog Geen Ondermijning

Prof. Marion Koopmans: mijn coronawaarheid is de echtste. Niet handig als je mensen wilt overtuigen.

Een verse aflevering waarom corona ook [en vooral] een communicatiecrisis is.

Interne consistentie is helemaal mijn dingen, maar ik ben het niet gedetailleerd. De hoofdlijn bewaak ik echter met hart en ziel: GJ is tegen. Geen idee wat, ik ben tegen. Da’s nog eens consequent.

Er flitst op TV een arts voorbij die even snel 60 procent van alle medewerkers in de zorg belachelijk maakt. Op de vraag waarom maar 40 procent van alle zorgmedewerkers zich wil laten inenten begint de medische persoonlijkheid met het verhaal over inentingen en autisme. Daar is geen relatie tussen en de arts die het schreef is ontslagen! Conclusie voor de kijker: 60 procent van de zorgmedewerkers begrijpt het niet, het pratende TV hoofd wel. Heel erg dom. Als mensen angst hebben voor het onbekende, zet je ze niet als domme kleuters in de hoek, maar ga je een volwassen gesprek met ze aan. We willen tenslotte niet dat straks 70 procent van de zorgmedewerkers een inenting weigert.

Ik kan het fragment niet terugvinden. Tijdens de speurtocht viel mijn blik op dr. Marion Koopmans, viroloog bij het EMC en weer stuiterde ik van mijn stoel. Koopman is hoogleraar en lid van het OMT, de groep van medische experts die het kabinet adviseert. Als deskundige krijgt ze tijdens de coronacrisis allerlei bedreigingen naar haar hoofd geslingerd. Stop daarmee stelletje zielepoten! Ze kan er zelf echter ook wat van.

Bedreiging is niet hetzelfde als vrije meningsuiting en vrije meningsuiting is nog geen ondermijning. Toch komt het volgens de hoogleraar wel gevaarlijk dicht in de buurt. “Echt theorieën verkondigen die niet kloppen ben je een beetje ondermijnend bezig.”

Interessante vraag voor professor Koopmans: wanneer weet je dat iets niet klopt? En wat is uw mening over Galileo? Als u terugkijkt over het afgelopen jaar zijn er vast momenten geweest dat u het volledig bij het verkeerde corona-eind had. Geeft niks, wetenschap is het onderzoeken van stellingen. Voortschrijdend inzicht komt altijd met vallen en opstaan. Maakt uw opmerking dat het poneren van stellingen die niet juist zijn, gevaarlijk dicht bij ondergraving van de ware werkelijkheid komt, wel een beetje ongemakkelijk. Op die manier komt de mensheid nooit verder en is de aarde nog steeds het centrum van het heelal. Klinkt als een stukje onprettige retoriek uit een een-partijstaat.

Laat ik het voor de helderheid eens omdraaien. Wat als Trump zo’n opmerking maakt of misschien een van zijn meer plooibare medische adviseurs nadat hij dr. Fauci aan de kant heeft geschoven? Professor Koopmans staat niet alleen door de bedreigingen onder enorme druk – nogmaals, kappen en nu meteen! – maar ook omdat zij een van de knappe koppen is die ons van corona moeten verlossen. Ga er maar aanstaan. Ondertussen is corona ook vooral een communicatiecrisis. Koopmans heeft niks fout gedaan maar als wetenschapper zou het haar sieren om of haar woorden terug te trekken of ze te verduidelijken. En nogmaals, de persoonlijk tol die zij betaalt voor de vele bedreigingen en het delen van haar wetenschappelijke kennis op TV is te hoog.

Kopfoto gemaakt door Macau Photo Agency, gevonden op Unsplash. Afbeelding is bewerkt.

Corona Is Ook Een Communicatieziekte

Pijnlijk dat nou precies bij een verhaal over geen uitzonderingen, iedereen een mondmasker op zo weinig foto’s van mensen met maskers te zien zijn.

Covid-19 is echt. Arrogantie nog veel echter. We kiezen allemaal onze eigen realiteit. Politici leven in een “ik ben woest / verbijsterd / verontwaardigd type wereld. Nee ze zijn niet boos omdat zij zelf niet goed nadenken over wat ze doen. Met hun salaris – excuus vergoeding – kom je natuurlijk nooit bij de Hema of Action. Wisten ze voor de lockdown eigenlijk wel dat zulke plebswinkels bestaan?

Schiphol, ja dat kennen ze wel. Van door de belastingbetaler gefinancierde, plezierige dienstreizen. En sinds het plebs niet meer bij Action naar binnen mag, verdringen ze zich op Schiphol. Woest zijn de Kamerleden, da’s altijd nog makkelijker dan toegeven dat je ongeschikt bent. Gelukkig drukken kranten alles wat het gezag zegt braaf af. Of niet dan? Toen ik de foto’s zag bij een artikel over longartsen die geen uitzonderingen meer willen bij het dragen van mondkapjes, moest ik ineens aan Asterix denken. Een klein dorpje dat moedig weerstand biedt tegen vreemde overheersing met de fotoredactie als strijdlustige Galliers.

Er zijn patiënten die vanwege een uitzonderingsregel geen mondkapje hoeven dragen. Leon van den Toorn, voorzitter van de longartsenvereniging, waarschuwt dat dit extra levens kan kosten: niet alleen onder deze kwetsbare patiënten, maar ook in hun omgeving.” Filmpjes in de krant kijk ik niet. Gelukkig is het verhaal ook rijk geillustreerd. Longarts Van den Toorn is blijkbaar erg belangrijk want er staan drie foto’s van hem in het artikel, allemaal genomen in het Erasmus MC en in geen van allen draagt hij een mondkapje. Ooit van voorbeeldfunctie gehoord dokter? Heeft Grapperhaus wel, maar die dacht dat hij niet betrapt zou worden.

Gelukkig staat er aan het begin van het verhaal nog wel een algemeen plaatje van een mondmasker. Op een andere foto is te zien hoe zorgpersoneel met mondkapje een coronapatient verpleegt. En tenslotte een foto uit het Elisabeth Twee Steden Ziekenhuis, waar iemand van het medisch personeel een kamer uitkomt die afgeschermd is met een plastic sluis. Ze heeft haar handen omhoog en draagt geen mondkapje. Haar twee collega’s op de gang wel.

Twee pijnlijke voorbeelden van geen beschermingsmiddelen in een artikel over mondkapjes zonder uitzondering. Niet boos worden, laat dat maar aan de politici over. Maar het geeft wel aan hoe zwaar de mensen in de zorg het hebben als je te moe bent om te realiseren dat het laaghangend fruit rijp is voor de pluk als je maar aan je voorbeeldfunctie denkt. Sterkte allemaal.

Kopfoto “geen uitzonderingen” gemaakt door Evgeni Tcherkasski, gevonden op Unsplash.

Coronapersconferentiepuinhoop

Zondag is het kabinet bijeengekomen en heeft besloten dat Nederland dicht moet. En wel onmiddelijk want de situatie is kritiek. Eerst ff pitten, altijd zwaar dat werken op zondag. Dus worden een dag later tijdens de lunch de fractieleiders ingelicht en pas rond zeven uur ‘s avonds, wij, het volk. Waar is de brand?

De hele maandag gonst het al. Burgers en bedrijven weten niet waar ze aan toe zijn. Wel of niet de boel dicht. Mogen fysios openblijven of zijn ze niet essentieel? Waar paniek is, wordt gehamsterd en de Action lijkt wel leeggeroofd. Die geurkaars voor tante Truus is nou een wc-borstel geworden. Truus moet vooral niet zeuren, zij krijgt tenminste nog iets. En met een beetje creativiteit kun je in een wcborstel best kaarsjes hangen, heb je toch nog een kerstboom.

Als ik om zes uur thuiskom van een rondje winkelcentrum om de hoek – het Alexandrium is de een-na-grootste winkelgalerij van Rotterdam – kijk ik op de internetpagina van de rijksoverheid. Er staat keurig iets van “om zeven uur hoort u meer.” Ondertussen meppen oude vrouwtjes elkaar met stokbroden om de oren voor dat laatste pak wc-papier. Hamster nou gewoon drank, veel beter.

Ik gun mijzelf een vrije maandagna-namiddag en fiets naar het een-na-grootste winkelcentrum van Rotterdam. In het Alexandrium is het doodstil om vijf uur ‘s avonds. De Hema is leeg, C&A heeft ook geen klanten en de afzettingspalen vervelen zich. De enige winkel waar de mensen voor in de rij staan is kledingzaak Primark, waar niets meer dan tien euro kost. Ze staan letterlijk tot om de hoek. Heeft overigens meer te maken met de populariteit van de winkel dan coronasluiting.

Aan de ingang van het winkelcentrum vallen de bloemist en taartenbakker me op. Wie zal de kaalslag overleven? Niemand die het weet. Winnaar of verliezer, het besluit is gisteren al genomen. Ruim 24 uur na het kabinetsbesluit van zondag weet geen ondernemer [of burger] waar ze aan toe is. Kwalijke zaak en een communicatiecrisis eerste klas.

Als het gevaar zo groot is dat maatregelen geen uitstel dulden, zeg het dan. Wil je de fractievoorzitters informeren, bel ze uit bed! Veroorloof jezelf de luxe van anderhalve dag wachten vanwege de juiste kanalen, is er ook geen brand. Ook al is die er wel, niemand meer die snapt dat er echt brand is – of dat er politici met een fatsoenlijk denkraam zijn. De belangrijkste boodschap is niet wat je zegt maar wat je doet. En daar faalt het Rijk grandioos.

Tot op zekere hoogte heb ik er begrip voor dat je dingen geheim houdt tot de bekendmaking, maar doe dat dan om vijf uur maandagmorgen. Er is altijd wel iemand wakker op de krant. Wat je niet moet doen is het Haagse slakkensausje eroverheen gooien. Dat is wel wat gebeurt. Haagse ego’s voor onze nationale gezondheid. Ach, is er geen geld genoeg voor hun salaris, verhogen ze toch gewoon onze belasting? En nee, het sociale contract is bindend vanaf geboorte.

Extreme maatregelen vereisen maximale voorbereidingstijd. Die wordt bedrijfsleven noch burger gegund. De glorie van de politieke kaste is al wat telt. Maar ach, die les werd ons al ingestampt toen de Tweede Kamer Herr Ferdinand Grapperhaus nog steeds ‘geloofwaardig” vond.

Nederland op slot betekent Nederlandse levens verwoest, dus waarom aarzelen? De enige reden die ik kan verzinnen is een overheid die altijd en bovenal eerst voor zichzelf zorgt. Herinnert u zich de recente thuiswerkvergoeding van 360 euro op jaarbasis voor ambtenaren nog? Dat was vorige maand. En zo gaat het altijd.

Iemand die in een gezond bedrijf zijn eigen werk creeert, wordt eruit geknikkerd. Bij de overheid krijg je dan een promotie. Klinkt onschuldig tot er een crisis uitbreekt.

Nogmaals: een crisis als de coronauitbraak bezweren is lastig. De toekomst is onzeker, daarom heet het de toekomst. Hoe minder mensen slachtoffer worden, hoe beter. Daar hangt wel een prijskaartje aan. Tegen de tijd dat het laatste Kamerlid, lichting 2020 dood is, betalen onze kleinkinderen nog de coronacrisis nog steeds af. Ondertussen dient de volgende crisis zich al weer aan. Het minste wat je dan kunt vragen van een goed-functionerende overheid is om snel te handelen en het algemeen belang boven het politiek belang te stellen. Vooralsnog is dat een ijdele hoop.

Ik heb voor, tijdens en na de persconferentie van minister-president Rutte, maandag diverse malen gekeken naar de informatie over aanstaande coronamaatregelen. Keer op keer niks, nul en noppes. Nadat de persconferentie is afgelopen, gaat de website van de rijksoverheid plat. Morgen moet alles dicht, maar wie en wat precies weet niemand. Gelukkig kunnen belastingen altijd omhoog om de salarissen van politici en ambtenaren te betalen. Het enige goede aan corona is dat het niet [al te veel] discrimineert.

17:52

17:53

17:54

17:55

19:03

In plaats van de persconferentie gaat GJ lekker naar de supermarkt. Ik ben de enige boven de dertig.

19:40

19:42

20:34

21:10

En toen was het nog niet duidelijk, Hema en Action vinden dat ze best open kunnen omdat ze meer dan 30 procent essentiele waar verkopen. Volgende fout van de regering. Er zullen er nog velen volgen.

Kopfoto: Algemeen Dagblad, dinsdag 15 december 2020. “Rutte gooit land op slot.”

Vol Verwachting Klopt Ons Coronahart

Wakker worden politiek!

De toestand is desperaat. Zondagmiddag wordt besloten Nederland stil te leggen. Toch verspilt het kabinet nog een volle dag. Maandag om 12 uur worden de politieke bobo’s ingelicht en om zeven uur ‘s avond pas het volk. Je zou bijna denken dat corona wel meevalt.

Zondag waarschuwt de Rijksvoorlichtingsdienst via Twitter nog tegen ongelovigen die toen al wisten wat er komen ging. Op de dag des Heeren komt het kabinet bijeen op het Catshuis. Belangrijke virusbaas Jaap van Dissel heeft met spoed contact opgenomen met premier Rutte. Het magische getal R, zeg maar de naald op de snelheidsmeter van je auto schiet in een week angstwekkend omhoog. In geen van de hijgerige krantenstukjes lees ik een verklaring of zelfs maar een vraag daarover.

De situatie is kritiek en Nederland moet per direct op slot. Laten we eerlijk zijn, er zijn hogere belangen dan de volksgezondheid en de soep wordt niet zo heet gegeten als ze opgediend wordt. Op maandag worden de fractievoorzitters pas om twaalf uur ingelicht. Is dat omdat de hele maand december in de politiek uitslaapmaand is of omdat het allemaal wel meevalt? Het eerste, corona is echt erg. Desondanks is politiek aanzien vele malen belangrijker dan onze nationale gezondheid.

Het bezweren van de coronacrisis is vooral een verhaal van mijn [politiek] belang boven ons aller belang. Er zijn veel beroepsgroepen die om drie uur ‘s nachts uit hun bed gebeld worden. Knorrig en niet fijn, begrijpen de wakkeren dat noodzaak nachtrust overstijgt. Het politieke pluche daarentegen is het beste slaapmiddel allertijden. Ondanks de invoering van mondkapjes in publieke ruimtes stijgt de snelheid waarmee het coronavirus zich verspreid dramatisch. Reden genoeg om te denken dat het kabinet de oppositie uit bed belt om te vertellen dat Nederland op slot gaat. Wat is nu drie uur ‘s nachts als de boterham van vele middenstanders op het spel staat. Tuurlijk niet, de leden van de Tweede Kamer moeten dagelijks superbelangrijke beslissingen nemen, zo belangrijk dat hun nachtrust heilig is. Wat een onzin.

Zelfs al is bovenstaande flauwekul waar, dan nog is het een gemiste kans. Ik zie een hijgerige krant al koppen:

“Totaal Alarm, Kamerleden In Het Holst Van De Nacht Uit Bed Gebeld.”

Welk Kamerlid durft dan nog te zeggen dat zijn of haar nachtrust heilig is? Corona is echt, maar net zo goed een echte communicatiecrisis van de bovenste plank. Dat is inmiddels wel duidelijk.

Om twaalf uur ‘s middags praat het kabinet de fractievoorzitters bij. Waarom niet om acht uur ‘s morgen als die nachtrust zo belangrijk is? Lijkt me een meer dan redelijke tijd om te beginnen. Ondertussen wordt duidelijk dat Nederland op slot gaat. Een betrouwbare overheid zorgt voor actuele informatie. Niet op Rijksoverheid.NL. Het doet een beetje denken aan de vooravond van de Tweede Wereldoorlog toen minister-president Colijn zei: “gaat u maar rustig slapen.”

Corona bevrijdt mensen op de verkeerde manier van het dagelijks ritme en maandagochtend geef ik acte de presence om de onderdelen van een tuinhuisje die laatste honderd meter te verslepen. De vorkheftruck durfde het modderpad niet aan. Samen nog even snel naar de bouwmarkt, je weet maar nooit. Als ik uitstap, krijg ik de vraag? “Gratis kerstboom bij uw karretje?” Morgen kunnen we ze vast niet meer verkopen dus geven we ze liever gratis weg. Iemand heeft gelekt, waarschijnlijk met opzet, maar Nederland gaat op slot.

Diverse nieuwssites brengen het verhaal rond de lunch. Op de school waar ik vrijwilliger ben, gaat de pas-verhuisde juf snel naar de bouwmarkt om zo haar kerst-verfvakantie te redden. Internet is ook niet alles en bovendien net zo verstopt als de snelweg tussen Amsterdam en overal op een gemiddelde vrijdagmiddag.

Het is nog niet officieel. Morgen gaat Nederland op slot, kijk vooral om zeven uur vanavond naar de persconferentie van premier Rutte.

Tot op zekere hoogte is het begrijpelijk dat je niet voor je beurt wil spreken. Aan de andere kant, anderhalve dag tussen besluit en bekendmaking – en dus bijna twee tot de uitvoering, geeft niet echt een signaal van urgentie af. Het is een persconferentiepuinhoop.